Хавфларни бошқариш

Ўзбекистон Республикаси Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитаси “Хавфларни бошқариш” қўмитасининг 2026 йил III чорагидаги фаолияти тўғрисида

МАЪЛУМОТ

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 29 апрелдаги 279-сон қарори ижросини таъминлаш мақсадида Ўзбекистон Республикаси Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитасида (кейинги ўринларда – Қўмита) хавфларни аниқлаш, баҳолаш, мониторинг қилиш ва уларни камайтириш бўйича тегишли ишлар амалга оширилди.

Қўмитанинг 2026 йил 22 октябрда ўтказилган “Хавфларни бошқариш” қўмитаси 3-сон йиғилишида III чорак давомида хавфларни камайтириш бўйича тасдиқланган чора-тадбирлар режасининг ижроси муҳокама қилинди.

2026 йил январь ойида ўтказилган таҳлил натижаларига кўра, марказий аппаратнинг 17 та таркибий бошқарма ва бўлимлари фаолиятида жами 43 та хавф аниқланган. Шундан 1 таси “юқори”, 23 таси “ўрта” ва 19 таси “паст” даражада баҳоланган.

Мониторинг натижаларига кўра, Чакана савдо ва электрон тижорат бўлимида ҳудудий бошқармаларда кадрлар етишмаслиги билан боғлиқ хавфни бартараф этиш бўйича ташкилий чоралар кўрилган. Жумладан, Қўмитанинг 2026 йил 25 июндаги 154-ШТ-сон буйруғига асосан Т. Салимовнинг ишга қабул қилиниши натижасида мазкур хавф бартараф этилганлиги маълум қилинган.

Товар ва рақамли бозорларда рақобат муҳитини ривожлантириш бошқармаси томонидан давлат иштирокидаги корхоналарни хусусийлаштириш бўйича таклифларни ишлаб чиқишда аниқ мезонлар мавжуд эмаслиги билан боғлиқ хавфни камайтириш юзасидан тегишли ишлар амалга оширилган. Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2026 йил 29-сентабрдаги 520-сон қарорига мувофиқ, мазкур йўналишдаги тадбирлар бажарилганлиги ва хавф бартараф этилганлиги билдирилган.

Шунингдек, иқтисодий концентрация битимлари тузилганда олдиндан розилик олинмаслиги билан боғлиқ хавфни камайтириш мақсадида Солиқ қўмитаси ва Адлия вазирлигининг тегишли маълумотлар базалари Қўмитанинг “FairTech” ягона ахборот тизимига интеграция қилинган. Масъул бошқарма томонидан мазкур хавф бартараф этилганлиги маълум қилинган.

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 26 декабрдаги ПҚ-388-сон қарорига мувофиқ, 2026 йилнинг тўққиз ойи давомида жами 158 та товар ва хизматлар бозори таҳлил қилинган. Жумладан, 23 та бозорда рақобат муҳити ҳолати, 40 та товар ва иш-хизматлар бозорида муқобил таклифлар мавжудлиги ҳамда 95 та маҳсулот бўйича бозорнинг маҳсулот билан тўйинганлиги юзасидан экспресс-таҳлиллар ўтказилган. Тасдиқланган чораклик режа ижроси 100 фоизни ташкил этган. Йил якунига қадар қолган 7 та бозорни тўлиқ таҳлил қилиш режалаштирилган. Ҳисобот даврида мазкур бошқарма фаолияти бўйича янги хавфлар юзага келмаганлиги билдирилган.

Йиғилишда хавфларни камайтириш чора-тадбирларининг амалий натижаларини баҳолаш, бартараф этилган деб ҳисобланган хавфлар бўйича тасдиқловчи ҳужжатларни расмийлаштириш ҳамда хавфлар реестрини амалдаги ҳолатга мувофиқлаштириб бориш зарурлиги таъкидланди.

Йиғилиш якунида Қўмита таркибий бўлинмалари раҳбарларига белгиланган чора-тадбирларнинг ўз вақтида ва сифатли бажарилишини таъминлаш, бартараф этилган деб ҳисобланган хавфлар бўйича тасдиқловчи ҳужжатларни расмийлаштириш ҳамда ижро тўғрисидаги ҳисоботларни ҳар чорак якунидан кейинги ойнинг 10-санасидан кечиктирмасдан Ички аудит хизматига тақдим этиш вазифаси юклатилди.

Ички аудит хизматига чора-тадбирлар ижросини мунтазам мониторинг қилиш, таркибий бўлинмалардан олинган маълумотларни умумлаштириш ва мониторинг натижалари юзасидан “Хавфларни бошқариш” қўмитасига ахборот киритиб бориш топширилди.

Амалга оширилган ишлар натижасида Қўмитада хавфларни бошқариш тизимини такомиллаштириш, аниқланган хавфларни камайтириш ва уларни бартараф этиш бўйича тегишли чоралар кўрилди. Келгусида хавфлар реестри мунтазам янгилаб борилади, белгиланган чора-тадбирлар ижроси ва самарадорлиги баҳоланади ҳамда хавфларни бошқариш жараёнлари устидан тизимли мониторинг олиб борилади.

 

Хавфларни бошқариш қўмитаси 3 сон йиғилиш баёни

Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитасида “Хавфларни бошқариш” қўмитасининг 2026-йил II чорак фаолияти бўйича
МАЪЛУМОТ

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025-йил 29-апрелдаги 279-сон қарори ижросини таъминлаш мақсадида Ўзбекистон Республикаси Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитасида (кейинги ўринларда – Қўмита) хавфларни бошқариш тизимини такомиллаштириш, аниқланган хавфларни мониторинг қилиш ҳамда уларни камайтириш бўйича белгиланган вазифалар доирасида 2026-йил II чораги давомида тизимли ишлар амалга оширилди.

Қўмитада фаолият юритаётган “Хавфларни бошқариш” қўмитаси томонидан тасдиқланган чора-тадбирлар режасининг ижроси мунтазам мониторинг қилиб борилди ҳамда 2026-йил 30-апрелда ўтказилган 2-сон йиғилишда 2026-йил I чораги давомида амалга оширилган ишлар ва хавфларни камайтириш бўйича белгиланган чора-тадбирларнинг бажарилиш ҳолати муҳокама қилинди.

Ҳисобот даврида Қўмитанинг 17 та таркибий бошқарма ва бўлимлари фаолиятида аниқланган жами 43 та хавф мониторинг қилиниб, уларнинг 1 таси “юқори”, 23 таси “ўрта” ва 19 таси “паст” даражада эканлиги қайд этилди. Юқори ва ўрта даражадаги хавфлар бўйича ишлаб чиқилган чора-тадбирлар режасининг ижроси юзасидан масъул таркибий бўлинмаларнинг ахборотлари кўриб чиқилди.

Мониторинг натижалари шуни кўрсатдики, аниқланган хавфларнинг асосий қисми Қўмитанинг асосий функцияларини амалга ошириш жараёнлари билан боғлиқ бўлиб, уларни эрта аниқлаш, доимий мониторинг қилиш ва самарали бошқариш бўйича тизимли ёндашувни давом эттириш зарур.

Хусусан, Стратегик режалаштириш, методология ва трансформация бўлими фаолиятида операцион хавфлар тоифасига кирувчи “Таркибий ва ҳудудий бўлинмалардан келиб тушадиган маълумотларнинг кечикиши ёки тўлиқ тақдим этилмаслиги” хавфи бўйича белгиланган чора-тадбирлар ижроси таъминланди. Мазкур хавфни камайтириш мақсадида Қўмитанинг 2026-йил 25-февралдаги 43-ИЧ-сон буйруғи билан соҳага оид статистик ҳисоботларни “FAIR TECh” ягона ахборот тизими орқали электрон шаклда юритиш тартиби жорий этилди. Натижада ҳисоботларни шакллантириш ва тақдим этиш жараёни рақамлаштирилди ҳамда мазкур операцион хавф сезиларли даражада камайтирилди.

Шунингдек, Савдо, умумий овқатланиш ва туризм соҳасида истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш бўлимида аниқланган “Назорат харидлари” жараёнида харид қилинган маҳсулот (товар)ларни экспертизадан ўтказишда лаборатория натижаларини холислик билан расмийлаштириш билан боғлиқ коррупциявий хавф юзасидан ҳам тегишли чоралар амалга оширилди. Хусусан, Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2026-йил 16-февралдаги ПФ–25-сон Фармонига мувофиқ лабораториялар тизимида амалга оширилган институционал ўзгаришлар ушбу йўналишда шаффофликни ошириш ҳамда коррупциявий омилларни камайтиришга хизмат қилмоқда.

Ҳисобот даврида “Хавфларни бошқариш” қўмитаси томонидан таркибий бўлинмалар фаолиятида хавфларни баҳолаш ва мониторинг қилиш тизимини янада такомиллаштириш, чора-тадбирлар режалари ижроси юзасидан ахборотларни ўз вақтида тақдим этиш ҳамда уларни умумлаштириш механизмларини мустаҳкамлаш бўйича тегишли топшириқлар берилди.

Хусусан, ҳар чорак якуни бўйича кейинги ойнинг 10-санасига қадар марказий аппарат таркибий бўлинмалари томонидан хавфларни камайтириш бўйича чора-тадбирлар режасининг ижроси юзасидан маълумотларни ишчи органга тақдим этиш тартиби белгиланди. Ички аудит, коррупцияга қарши курашиш ва ҳуқуқни қўллаш амалиётини ўрганиш бўлимига таркибий бўлинмалар томонидан аниқланаётган хавфларни баҳолаш, уларнинг мониторингини олиб бориш, чора-тадбирлар ижроси тўғрисидаги ахборотларни умумлаштириш ҳамда ҳар чорак якунлари бўйича “Хавфларни бошқариш” қўмитасига киритиб бориш вазифалари юклатилди.

Амалга оширилган ишлар натижасида Қўмитада хавфларни бошқариш тизимини такомиллаштириш, аниқланган хавфларни тизимли мониторинг қилиш ва уларни камайтиришга қаратилган назорат механизмларини кучайтириш бўйича муҳим натижаларга эришилди. Бу эса ички назорат самарадорлигини ошириш, бошқарув қарорларининг сифатини яхшилаш ҳамда Қўмита фаолиятида хавфларни ўз вақтида аниқлаш ва бошқариш тизимини янада ривожлантиришга хизмат қилмоқда.

Хавфларни_бошқариш_қўмитаси_2-сон_йиғилиш_баёни

Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитасида “Хавфларни бошқариш” қўмитасининг 2026-йил I чорак фаолияти бўйича
МАЪЛУМОТ

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 2025-йил 29-апрелдаги 279-сон қарори ижросини таъминлаш мақсадида Ўзбекистон Республикаси Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитасида (кейинги ўринларда – Қўмита) хавфларни бошқариш тизимини жорий этиш ва такомиллаштириш бўйича белгиланган вазифалар доирасида бир қатор амалий ишлар амалга оширилди.

Қўмитанинг 2024-йил 25-декабрдаги 277-ИЧ-сонли буйруғига мувофиқ, хавфларни бошқариш тизимини мувофиқлаштирувчи коллегиал орган – “Хавфларни бошқариш” қўмитаси ташкил этилиб, унинг фаолияти йўлга қўйилган. “Хавфларни бошқариш” қўмитаси томонидан Қўмита фаолиятида юзага келиши мумкин бўлган молиявий, операцион ва бошқа хавфларни аниқлаш, баҳолаш, мониторинг қилиш ҳамда уларни бошқариш бўйича тизимли ишлар амалга оширилди.

Ҳисобот даврида Қўмитанинг марказий аппаратидаги 17 та таркибий бошқарма ва бўлимлари фаолияти доирасида юзага келиши мумкин бўлган жами 43 та хавф аниқланган бўлиб, уларни баҳолаш ва таҳлил қилиш натижаларига кўра, уларнинг даражаси 1 та “юқори”, 23 та “ўрта”, 19 та “паст” даражада баҳоланди.

Таҳлиллар натижасида хавфларнинг асосий қисми Қўмитанинг асосий функцияларини амалга ошириш жараёнлари билан боғлиқ экани аниқланди. Жумладан, ижтимоий аҳамиятга эга озиқ-овқат маҳсулотлари нархларининг шаклланиш занжирини тезкор таҳлил қилиш жараёнида ҳудудларда мониторингни тўлиқ қамраб олиш имкониятларининг чекланганлиги юқори даражадаги хавф сифатида баҳоланди. Шунингдек, Инсофсиз рақобат амалиётлари ва картел келишувларига қарши курашиш йўналишида мутахассисларнинг бошқа органлар томонидан тез-тез жалб этилиши билан боғлиқ эҳтимолий хавфлар ҳам аниқланди.

Аниқланган хавфлар юзасидан уларни камайтириш, олдини олиш ва оқибатларини бартараф этишга қаратилган комплекс чоралар ишлаб чиқилди.

Хусусан, Ўзбекистон Республикаси Рақобатни ривожлантириш ва истеъмолчилар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш қўмитаси фаолиятига оид “Хавфлар реестри” ишлаб чиқилди ва “Хавфларни бошқариш” қўмитасининг 2026-йил 30-январдаги 1-сон йиғилиши қарори билан 1-иловага мувофиқ тасдиқланди. Мазкур реестрда Қўмита фаолиятига хос хавфлар, уларнинг тавсифи, баҳолаш натижалари, масъул таркибий бўлинмалар ҳамда хавфларни бошқариш механизмлари тизимлаштирилди.

Шунингдек, аниқланган хавфларни камайтириш (олдини олиш ва бартараф этиш) бўйича чора-тадбирлар режаси ишлаб чиқилди ҳамда йиғилиш қарорининг 2-иловасига мувофиқ тасдиқланди. Мазкур режада ҳар бир хавф бўйича амалга ошириладиган аниқ профилактик, ташкилий ва назорат тадбирлари, уларнинг ижро муддатлари, масъул ижрочилар ҳамда кутилаётган натижалар белгиланди.

Хавфларни бошқариш тизимининг институционал салоҳиятини ошириш мақсадида Қўмита “Хавфларни бошқариш” қўмитаси аъзолари ва масъул ходимлари Иқтисодиёт ва молия вазирлиги ҳузуридаги ўқув маркази томонидан ташкил этилган 36 соатлик малака ошириш курсларида иштирок этиб, тегишли сертификатларга эга бўлди.

Ҳисобот даврида Ҳисоб палатаси билан ўзаро ҳамкорликни ривожлантириш бўйича ҳам амалий ишлар олиб борилди. Хусусан, Ҳисоб палатасининг “Масофавий аудит” автоматлаштирилган ахборот тизимидан фойдаланиш йўлга қўйилди ҳамда тизим орқали шакллантирилган рисклар асосида назорат тадбирлари амалга оширилди.

Бундан ташқари, Қўмита тизимида бюджет маблағларидан мақсадли фойдаланиш, рискларни таҳлил қилиш ва молиявий хато ҳамда камчиликларни барвақт аниқлаш имконини берувчи “Ситуацион марказ” фаолияти йўлга қўйилди. Мазкур марказ Ҳисоб палатасининг “Масофавий назорат маркази” билан интеграциялашган ҳолда фаолият юритиб, ички аудит тадбирларининг самарадорлигини оширишга хизмат қилмоқда.

Шунингдек, “Хавфларни бошқариш” қўмитасининг қарорига асосан марказий аппарат таркибий бўлинмалари раҳбарларига тасдиқланган чора-тадбирлар режасининг ижроси юзасидан ҳар чорак якунлари бўйича кейинги ойнинг 10-санасига қадар ишчи органга ахборот киритиб бориш вазифаси юклатилди.

Ички аудит, коррупцияга қарши курашиш ва ҳуқуқни қўллаш амалиётини ўрганиш бўлими томонидан хавфларни баҳолаш, мониторинг қилиш, “Ситуацион марказ” фаолиятини такомиллаштириш, “Масофавий аудит” тизими орқали аниқланаётган рискларни ўрганиш ҳамда тизимли хато ва камчиликларнинг олдини олиш бўйича ишлар мунтазам равишда амалга ошириб борилмоқда.

Амалга оширилган мазкур ишлар натижасида Қўмитада хавфларни бошқариш тизимининг институционал асослари яратилди, хавфларни аниқлаш ва баҳолашнинг ягона механизми жорий этилди ҳамда уларни камайтиришга қаратилган тизимли чоралар белгилаб олинди. Бу эса Қўмита фаолиятида ички назорат самарадорлигини ошириш, молиявий интизомни мустаҳкамлаш ва давлат маблағларидан оқилона фойдаланишни таъминлашга хизмат қилмоқда.

 

Хавфларни бошқариш_қўмитаси_1-сон йиғилиш баёни

Хавфлар чора-тадбири

Хавфлар реестри